Hệ thực vật ở Bà Nà

hệ thực vật Bà Nà

Sự đa dạng của hệ thực vật Bà Nà Hills cũng được thể hiện bằng sự chênh lệch về tỷ lệ của hai lớp trong ngành Mộc lan, cho phép chúng ta kết luận rằng hệ thực vật Bà Nà mang các đặc điểm đặc trưng của một hệ thực vật nhiệt đới, một nơi có tiềm năng đa dạng sinh học, đa dạng thực vật cao, có giá trị là khu bảo tồn thiên nhiên với nhiều loài động, thực vật quí hiếm được ghi trong sách đỏ Việt Nam.

 Sau một thời gian dài nằm im qua hai cuộc kháng chiến, Bà Nà – Núi Chúa nay đã thức dậy, tỏ rõ khả năng của một khu nghỉ mát, khu du lịch và khu bảo tồn thiên nhiên có các loài động vật thực vật quý hiếm (trong đó có cây con làm thuốc). Vì nằm ở vùng chuyển tiếp khí hậu của nước ta, giữa miền Bắc với khí hậu một năm bốn mùa rõ rệt và miền Nam với khí hậu một năm hai mùa mưa khô phân lập cho nên Bà Nà – Núi Chúa có hai kiểu rừng: một là kiểu rừng á nhiệt đới với các loài cây á kim, hai là kiểu rừng nhiệt đới với các loài cây lá rộng.

hệ thực vật Bà Nà

Thống kê số lượng các taxon và qua đó có những nhận định về đa dạng hệ thực vật của KBTTN Bà Nà. Chỉ với diện tích khá nhỏ (17.641 ha) nhưng Bà Nà lại có tới 795 loài thuộc 487 chi và 134 họ của 4 ngành thực vật bậc cao có mạch là ngành Thông đất – Lycopodiophyta, ngành Dương xỉ – Polypodiophyta ngành Thông – Pinophyta và ngành Mộc lan – Magnloliopphyta.

Sự đa dạng của các taxon trong các ngành là khác nhau. Trong đó ngành Mộc lan – Magnoliophyta chiếm ưu thế với 739 loài, chiếm 92,96% thuộc 443 chi, chiếm 90,97% và 115 họ, chiếm 85,82% tổng số loài, chi, họ của cả hệ. Tiếp đến là ngành Dương xỉ – Polypodiophyta với 46 loài, chiếm 5,95% thuộc 37 chi, chiếm 5,98% và 13 họ, chiếm 6% số họ trong toàn hệ, ngành Thông – Pinophyta góp mặt với 7 đại diện, thuộc về 5 chi và 4 họ khác nhau, chiếm gần 1% tổng số loài của hệ thực vật Bà Nà. Đóng góp vai trò thấp nhất về thành phần loài là ngành Thông đất – Lycopodiophyta chỉ có 3 loài, thuộc 2 chi trong 2 họ, có tỷ lệ rất thấp trong hệ thực vật Bà Nà với các tỷ lệ tương ứng là 0,38; 0,41; 1,49%.

hệ thực vật Bà Nà

Như vậy hệ thực vật Bà Nà cũng khá đa dạng với 4 trên tổng số 6 ngành thực vật bậc cao của hệ thực vật Việt Nam có mặt ở đây. Hệ thực vật này còn khuyết một số ngành với sự có mặt không thường xuyên trên toàn hệ thực vật Việt Nam là Quyết lá thông – Psilotophyta và Cỏ tháp bút – Equisetophyta.

Sự đa dạng của hệ thực vật Bà Nà cũng được thể hiện bằng sự chênh lệch về tỷ lệ của hai lớp trong ngành Mộc lan, cũng giống như các hệ thực vật khác trên toàn lãnh thổ Việt Nam nói riêng và trên các khu vực nhiệt đới toàn cầu nói chung, Magnoliopsida luôn có tỷ lệ áp đảo so với Liliopsida trong cấu trúc tổ thành của ngành, tỷ lệ này đạt giá trị 3/1 là một thông số đặc trưng cho các hệ thực vật thuộc vành đai nhiệt đới trên toàn cầu. Thật vậy, vai trò của hai lớp ở Bà Nà được thể hiện như ở bảng trên, qua đó chúng ta thấy tỷ lệ tương đối của Magnoliopsida so với Liliopsida ở các bậc taxon họ, chi và loài tương ứng là: 5,05; 4,47 và 5,54. Điều đó cho phép chúng ta kết luận rằng hệ thực vật Bà Nà mang các đặc điểm đặc trưng của một hệ thực vật nhiệt đới, một nơi có tiềm năng đa dạng sinh học, đa dạng thực vật cao.

hệ thực vật Bà Nà

Khi so sánh về cấu trúc thành phần loài trong các ngành của hệ thực vật Bà Nà với hệ thực vật đại diện các khu vực – vành đai khí hậu – khác nhau trên toàn quốc  thấy rằng hệ thực vật ở Bà Nà tuy với số lượng các loài là thấp hơn nhiều so với các khu hệ thực vật khác đại diện cho ba miền của hệ thực vật cả nước nhưng rõ ràng về cấu trúc tương đối tức là tỷ lệ của từng ngành thì tất cả các hệ thực vật này cũng rất giống nhau, ở đó luôn là sự ưu thế của 2 ngành Magnoliophyta và Polypodiophyta.

hệ thực vật Bà Nà

Sự thiếu vắng các đại diện của 2 ngành Quyết lá thông và Cỏ tháp bút ở Bà Nà so với các hệ thực vật này có thể được giải thích bởi quy mô của mỗi hệ thực vật.

Hệ thực vật Bà Nà có chỉ số họ là 5,93 (795/134), chỉ số chi là 1,63 (795/487) và qua đó thì số chi trung bình của một họ là 3,63.

hệ thực vật Bà Nà

Là những họ có số lượng loài nhiều nhất của một hệ thực vật (các họ giàu loài). Ở Bà Nà, chúng tôi đã thống kê với tổng số 134 họ thì có tới 24 họ có trên 10 loài (chiếm ít nhất 1,38% tổng số loài), ở đó họ kém đa dạng nhất có thể kể đến như : Xoài – Anacardiaceae, Trúc đào – Apocynaceae, Cói – Cyperaceae, Trinh nữ – Mimosaceae, Hoa hồng – Rosaceae và Dung – Symplocaceae. Tổng số loài của 24 họ đa dạng này chiếm là 448 (đạt 56,35% tổng số loài trong khi mới chỉ chiếm 17,91% tổng số họ của hệ thực vật này).

hệ thực vật Bà Nà

Nếu chỉ xét trong khoảng 10 họ đa dạng nhất của một hệ thực vật thì Bà Nà được đặc trưng bởi các họ giàu loài nhất là: Thầu dầu – Euphorbiaceae, Cam chanh – Rutaceae (54 loài), Phong lan – Orchidaceae, Cỏ roi ngựa – Verbenaceae (23 loài),  Hoà thảo – Poaceae (20), Cúc – Asteraceae, Đơn nem – Myrsinaceae (19), Ô rô – Acanthaceae, Vang – Caesalpiniaceae, Long não – Lauraceae, Dẻ – Fagaceae (18 loài)

hệ thực vật Bà Nà

Hầu hết các họ này cũng là những họ giàu loài phổ biến trên toàn hệ thực vật Việt Nam, trong đó phải kể đến các họ là Thầu dầu -Euphorbiaceae và Phong lan – Orchidaceae cũng như Hoà thảo – Poaceae và Cúc – Asteraceae. Điều đó cho thấy Bà Nà cũng là một hệ thực vật đặc trưng cho hệ thực vật của Việt Nam.

Toàn hệ có 17 chi đa dạng nhất (với mỗi chi có từ 5 loài trở lên) chỉ chiếm 3,84% tổng số chi của hệ nhưng có tới 129 loài, chiếm 16,23% tổng số loài của cả hệ. Các chi đa dạng nhất có thể kể đến như: Ardisia (14 loài), Elaeocarpus (13 loài), Ficus (12 loài), Symplocos (11 loài), Clerodendrum (9 loài)…

hệ thực vật Bà Nà

Để có chính sách hợp lý đối với công tác bảo tồn, thống kê các cây có nguy cơ bị tiêu diệt theo các tiêu chí, danh sách các loài đề ra trong Sách đỏ Việt Nam (1992), kết quả cho thấy hệ thực vật Bà Nà có 19 loài cây có nguy cơ bị tiêu diệt ở các mức độ nguy cấp khác nhau.
Trong số các loài nguy cấp được bảo vệ thì loài có nguy cơ bị đe doạ cao nhất là Trầm – Aquilaria crassna Pierre ex Lecomte (mức độ nguy hiểm – E). Có 5 loài trong tình trạng sẽ bị nguy hiểm, chiếm 0,63% số loài của cả hệ nhưng chiếm 1,48% số loài trong sách Đỏ toàn quốc, đó là các  loài Rauvolfia verticillata (Lour.) Baill. (R. cambodiana Pierre ex Pit.), Markhamia stipulata var. pierrei (Dop) Santisuk, Dalbergia cochinchinensis Pierre, Calamus platyacanthus Warb. ex Becc., Ardisia silvestris Pit.

hệ thực vật Bà Nà

Có 5 loài được đưa vào danh sách các loài hiếm, chiếm 0,63% số loài trong hệ thực vật của Bà Nà và 1,48% số loài trong sách đỏ toàn Quốc, đó là các loài: Sargentodoxa cunea (Oliv.) Rehd. et Wils., Nepenthes anamensis Marfarl, Illicum parviflorum Merr., Enkianthus quinqueflorus Lour., Adenia banaensis G.Cusset

Bốn loài đang bị đe doạ chiếm 1,19% số loài trong sách đỏ Việt Nam hiện có mặt ở Bà Nà là: Vietsenia scaposa C. Hans, Smilax petelotii Koy, Adinandra megaphylla Hu, Amesiodendron chinense Hu.

Các loài còn lại thuộc hàng chưa có thông tin đầy đủ gồm: Scaphium macropodium (Miq.) Beumée, Madhuca pasquieri (Dub.) H.J.Lam, Hopea pierrei Hance, Darydium elatum Wall. ex Hook., chiếm 0,5% số loài của hệ thực vật Bà Nà và 1,19% số loài trong sách đỏ của cả nước.

hệ thực vật Bà Nà

Hệ thực vật Bà Nà có số loài là 795, thuộc về 487 chi và 134 họ của 4 ngành thực vật bậc cao có mạch, thiếu vắng hai ngành Psilotophyta và Equisetophyta. Ngành Magnoliophyta chiếm ưu thế tuyệt đối với 92,96% về số loài, 90,97% về số chi và 85,82% về số họ.
Lớp Magnoliopsida chiếm ưu thế hơn Liliopsida, tỷ trọng này đủ cơ sở để khẳng định hệ thực vật Bà Nà là một hệ thực vật nhiệt đới với tỷ trọng tương ứng ở các bậc taxon họ, chi và loài là 5,05; 4,47 và 5,54.

hệ thực vật Bà Nà

Hệ thực vật Bà Nà có 19 loài được ghi tên trong Sách Đỏ Việt Nam, chiếm  2,39% tổng số loài của hệ và đóng góp cho hệ thực vật Việt Nam 5,64% tổng số loài, trong đó có 1 loài nguy cấp (E), 5 loài sẽ nguy cấp (V), 5 loài hiếm (R), 4 loài bị đe doạ (T) và 4 loài thông tin chưa biết chính xác (K).

Thông tin về hệ thực vật trên Bà Nà góp phần giúp du khách muốn tìm hiểu sâu hơn về sinh thái trên Bà Nà, du khách có thể đặt tour Bà Nà giá rẻ để nhìn thấy những thực vật đặc trưng Bà Nà.

Hệ thực vật ở Bà Nà
5 (100%) 2 votes

About Author

client-photo-1
tourbana

Comments

Trả lời